Sekjer Hour fiar TL sai parte merkadu no baze produsaun unika ASEAN Featured

By Agustino Gama Maiu 25, 2026 25
Sekretáriu Jerál Association of Southeast Asian Nations, Kao Kim Hourn. FOTO: Media G-PM Sekretáriu Jerál Association of Southeast Asian Nations, Kao Kim Hourn. FOTO: Media G-PM

DILI: Sekretáriu Jerál Association of Southeast Asian Nations, Kao Kim Hourn, hatudu ninia konfiansa ba kapasidade Timor-Leste atu sai parte ida husi merkadu no baze produsaun unika iha ASEAN.

Deklarasaun ne’e hato’o hafoin enkontru entre Sekjer ASEAN ho Primeiru Ministru, Kay Rala Xanana Gusmão, iha Palasiu Governu, Tersa (19/05).

Hourn dehan, nia agradese ba oportunidade tanba bele realiza enkontru no aproveita hodi hato’o parabéns ba Primeiru-Ministru, Xanana Gusmão iha nia lideransa Timor-Leste sai ona membru plenu bá ASEAN iha tinan kotuk.

Tinan ida ne’ehanesan momentu espesiál tebes tanba ASEAN ne’ebé foin konklui Simeira bá dala 48 iha ne’ebé Timor-Leste fó kontribuisaun importante tebes ba diskusaun sira entre líder sira.

“Ida ne’e hanesan primeira-véz iha istória ASEAN nian ne’ebé ita halo alterasaun ba Karta ASEAN nian hodi fó dalan bá Timor-Leste atu adere. Ida ne'e istóriku duni,” dehan Hourn.

Iha enkontru ne’e, lider na’in rua ne’e mós diskute kona-ba Timor-Leste nia interese no aspirasaun atu sai Prezidente ASEAN iha 2029.

Tuir orden Alfabétika, hafoin Filipina iha tinan 2026, sei iha Singapura iha tinan 2027, Tailándia iha tinan 2028 no tuir mai Timor-Leste iha tinan 2029.

“Ita iha konfiansa bá Timor-Leste ho nia lideransa kapáz husi Primeiru Ministru Xanana Gusmão. Timor-Leste hetan ona progresu signifikativu no hetan susesu importante hodi halo parte iha família ASEAN. Estadu membru hotu-hotu espresa ona apoiu tomak bá Timor-Leste. Ha’u-nia vizita traballu iha ne’e mós atu hametin relasaun entre Sekretariadu ASEAN ho Timor-Leste. Ami orgullu tebes ho Timor-Leste,” katak nia.

Hour dehan, ASEAN fiar katak Timor-Leste sei sai parte ba merkadu no baze produsaun únika ASEAN nian. Daudaun ne’e ASEAN iha dalan atu sai merkadu úniku no baze produsaun ne'ebé forte liu.

“Timor-Leste la'ós de'it merkadu ida ho ema millaun 1,5 to'o 1,6, maibé halo parte iha merkadu rejionál ida ho ema kuaze millaun 700. Ida ne'e signifikativu tebes,”nia dehan.

Nune'e, hein katak TL atu aumenta investimentu, turizmu barak liu tán, komérsiu boot liután no ligasaun ne’ebé forte liután, ne’ebé Timor-Leste sei bele hetan benefísiu iha futuru hahú husi agora no la’o ba oin.

Enkuantu, Prezensa Sekjen ASEAN iha TL mós atu partisipa iha Komemorasaun Restaurasaun Independénsia ba dala 24, iha 20 Maiu ne’e.

Iha fatin hanesan, PM Xanana hatete, durante enkontru ne’e Sekjer ASEAN koalia kona-ba oportunidade barak ne’ebé ASEAN bele oferese mai TL.

“Liu-liu iha área ekonomia, negósiu, investimentu no buat sira ne’e hotu. Nia kontente tebes mai to’o iha ne’e no dehan katak dalan nakloke bainhira ita kontaktu nafatin, ASEAN sei loke dalan bá ita-nia dezenvolvimentu,” deklara Xefe Governu ne’e.

Entretantu, enkontru entre lider na’in rua ne’e mós hetan akompañamentu husi Vise Primeiru Ministru, Ministru Koordenadór Asuntu Ekonómiku, no Ministru Turizmu no Ambiente, Francisco Kalbuadi Lay, Vise Primeiru Ministru, Ministru Koordenadór Asuntu Sosiál no Ministru Dezenvolvimentu Rurál no Abitasaun Komunitária, Mariano Assanami Sabino, Vise Ministra ASEAN, Milena Maria da Costa Rangel, no Embaixadora TL bá ASEAN, Elisa Maria da Silva.

Rate this item
(0 votes)

Follow us on Facebook

Kalendariu Notisia

« June 2026 »
Mon Tue Wed Thu Fri Sat Sun
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30